فیسبوک با چه زبانی نوشته شده؟

پیش از آنکه به جزئیات فنی بپردازیم، باید بدانیم که فیسبوک یک سامانهٔ عظیم و چند لایه است. این پلتفرم از ترکیبی از زبان‌های برنامه‌نویسی و فناوری‌های مختلف استفاده می‌کند تا بتواند توانایی پردازش میلیاردها درخواست روزانه را داشته باشد.

زبان‌های اصلی سمت سرور (Backend)

در سال‌های اولیه، فیسبوک تقریباً تمام کدهای سمت سرور خود را به زبان PHP می‌نوشت. این زبان به دلیل سادگی و سرعت توسعهٔ اولیه، انتخاب مناسبی برای یک استارتاپ کوچک بود. اما با رشد سریع پلتفرم، تیم مهندسی مجبور شد ابزارهای پیشرفته‌تری برای بهبود عملکرد معرفی کند.

Hack: نسخهٔ توسعهٔ داخلی PHP که توسط فیسبوک ساخته شد. این زبان قابلیت‌های استاتیک تایپینگ و بهینه‌سازی‌های پیشرفته را به PHP اضافه می‌کند.
HHVM (HipHop Virtual Machine): یک ماشین مجازی که کدهای Hack و PHP را به بایت‌کد کامپایل می‌کند و سرعت اجرا را به‌مراتب افزایش می‌دهد.
C++: برای بخش‌های حیاتی که به کارایی بالا نیاز دارند، مانند موتور جستجو، پردازش گراف و سرویس‌های زمان واقعی، از C++ استفاده می‌شود.

فروارد اند (Frontend)

در سمت کاربر، فیسبوک با ترکیبی از فناوری‌های وب مدرن صفحه‌ها را رندر می‌کند. بنابراین می‌توان گفت که فیسبوک با چه ترکیبی از زبان‌ها در مرورگر کار می‌کند:

JavaScript (و در نسخه‌های جدیدتر React) برای ساخت رابط کاربری تعاملی.
HTML5 و CSS3 برای ساختار و ظاهر صفحات.
استفاده از GraphQL برای به‌دست آوردن داده‌ها به شکل کارآمد.

پایگاه داده‌ها و ذخیره‌سازی

برای ذخیره‌سازی داده‌های کاربری و پست‌ها، فیسبوک از ترکیبی از سیستم‌های زیر استفاده می‌کند:

MySQL به‌عنوان دیتابیس رابطه‌ای اصلی.
TAO (یک لایهٔ دسترسی به داده) که بر پایهٔ MySQL ساخته شده و برای مقیاس‌پذیری طراحی شده است.
پایگاه‌های داده NoSQL مانند Cassandra برای ذخیره‌سازی داده‌های بزرگ‌مقیاس.

زیرساخت و مقیاس‌پذیری

فیسبوک از سرویس‌های داخلی خود برای مدیریت بار کاری بهره می‌گیرد. این سرویس‌ها شامل:

Load Balancers برای توزیع درخواست‌ها بین سرورها.
Cache Systems مانند Memcached و Redis برای حذف بار از دیتابیس.
پلتفرم Data Center سفارشی که با استفاده از فناوری‌های مختص به خود، میزان تاخیر را به حداقل می‌رساند.

نتیجه‌گیری

در نهایت، می‌توان گفت فیسبوک با چه زبانی نوشته شدهست؟ ترکیبی از PHP/Hack برای منطق اصلی برنامه، C++ برای بخش‌های عملکردی بحرانی، و JavaScript/React برای تعامل کاربری. این ترکیب به فیسبوک امکان می‌دهد تا در مقیاس جهانی، با کارایی بالا و تجربهٔ کاربری نیرومند، سرویس ارائه دهد.

به‌روز بودن فناوری‌ها، افزودن ابزارهای جدید و بهینه‌سازی مستمر، از عوامل اصلی موفقیت این پلتفرم است.